تعداد زیادی از دوستان می خواهند بدانند که در اوضاع و احوال فعلی چه کاری از دست آنها بر می آید؟ توجه داشته باشیم که در شرایط جنگی، بحرانی و بمباران، مهمترین کار حفظ سلامت جسمی و روانی خود، اعضای خانواده و به خصوص کودکان و سالمندان است که نیاز دارد نسبت به مواردی توجه ویژهای داشته باشیم. اکنون شرایط به گونه ایست که لازم است تا هرچه بیشتر نسبت به نکات ایمنی دقت و توجه نموده تا به امید خدای مهربان، این دوران سخت با نتیجه ای مطلوب سپری گردد. بنابر این در این هفته سعی کرده ایم متناسب با اوضاع و شرایط پیش آمده به مهمترین مواردی که رعایت آنها می تواند از ما حفاظت جسمی و روانی کند بپردازیم:
ایمنی فیزیکی و جایگاه امن: در شرایط بمباران، انتخاب جایگاهی امن مانند زیرزمین، زیر ساختمان یا مکانهایی که از سوی مقامات به عنوان مناطق امن تعیین شده، اولویت اصلی است. تامین تجهیزات اولیه اضطراری شامل داروهای ضروری، لوازم بهداشتی، چراغهای اضطراری، بطریهای آب و مواد غذایی ماندنی حداقل برای دوهفته. در شرایط بحران، تغذیه مناسب میتواند به تقویت سیستم ایمنی و حفظ انرژی کمک کند. آمادهسازی خود و خانواده برای آموزش اقدامات اولیه اورژانسی و کمک به جراحات اولیه در مواقع بحران.
مراقبت از بهداشت فردی نگهداری از بهداشت دستها و محیط زندگی برای پیشگیری از بیماری ها چون در شرایط بحران، بیماریهای عفونی میتوانند خیلی سریع پخش شوند. پوشش مناسب و گرم بهویژه که هنوز فصل سرد تمام نشده و پیشگیری از سرماخوردگی و بیماریهای مرتبط با فصل سرد.
۲- حفظ سلامت روانی و روحی
مدیریت استرس و اضطراب خود و اعضای خانواده: ایجاد محیطی امن و پایدار در میان بحران و کنترل اخبار و اطلاعاتی که منجر به هراس بیشتر می شود، میتواند به کاهش اضطراب کمک کند. ارتباط با دیگران و گفتوگو با دوستان یا افراد مورد اعتماد میتواند به بهبود روحیه کمک کند. در شرایط جنگی حتماً دعا، نماز و نیایش میتواند به آرامش درونی و کاهش استرس کمک کند. فراموش نکنیم که حفظ ارتباط با خدا و امور معنوی در شرایط بحران به عنوان منبع آرامش بوده و میتواند به ما کمک کند تا احساس امنیت کرده و خود را در پناه قادر مطلق ببینیم.
۳- مراعاتهای خاص برای کودکان
کودکان به دلیل عدم توانایی در درک کامل بحران، به احساس امنیت و حمایت بیشتری نیاز دارند. حضور فیزیکی و روحی والدین و در کنار کودکان بودن میتواند به کاهش اضطراب آنها کمک کند. گفتگو با آنها و شنیدن احساساتشان و همچنین انجام فعالیتهای تفریحی و به خصوص انواع بازی ها مانند گل یا پوچ، منچ، مارو پله و فعالیتهای ساده مانند: گفتن قصه و خواندن کتاب داستان یا رسم نقاشی، زمزمه ترانه ها و خواندن اشعار و آهنگ ها به صورت جمعی، میتواند به کودکان کمک کند تا از فشارهای روحی فاصله بگیرند. همچنین این روزها فرصت خوبیست تا با آموزش دعا و عبادت به آنها کمک کنیم تا در شرایط بحران به معنویت و خداوند تکیه کنند.
۴- مراعاتهای خاص برای سالمندان
نگهداری از سلامت جسمی تامین داروهای ضروری: سالمندان معمولاً به داروهای مداوم نیاز دارند که در شرایط بحران باید بهخوبی مدیریت شود. نگهداری از حرارت بدن: سالمندان به دلیل ضعف سیستم گرمایشی بدن، بهخوبی نمیتوانند با سردی مقابله کنند و به پوشش بیشتری نیاز دارند. همچنین حفظ سلامت روانی و به خصوص ارتباط آنها با دیگران حائز اهمیت است. سالمندان به دلیل تنهایی در شرایط بحران، ممکن است دچار افسردگی شوند. حضور فرزندان و خانواده در کنار آنها بسیار مهم است. تقویت معنویت، دعا، عبادت و یاد خدا میتواند به سالمندان کمک کند تا احساس امنیت و آرامش بیشتری داشته باشند. دیگر اینکه طی گفتگو با آنها کمک کنید تا به جای تمرکز بر روی خطرات، بر امور مثبت و امیدبخش فکر کنند.
اکنون آماده این تا در شرایط جنگی و بحرانی، برای حفظ سلامت جسمی و روانی خود، کودکان و سالمندان اقداماتی را به انجام برسانیم. با مراعات نکاتی مانند ایمنی فیزیکی، تامین غذا و آب، حفظ بهداشت، مدیریت استرس، تقویت معنویت و حمایت از یکدیگر، میتوانیم در کنار حفظ سلامتی، آرامش روح و روان خود و خانواده را نیز حفظ کنیم. در این شرایط سخت، دعا، عبادت و همدلی میتواند به ما کمک کند تا با امید و ایمان به سوی آیندهای بهتر حرکت کنیم.
تهیه و تنظیم: فاطمه موسوی، روان شناس و زوج درمانگر
شاهین نوش آبادی، مدرس و مشاور امور خانواده
